Biuletyn Informacji Publicznej Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Szczecinie
Opis systemu
Monitoring jakości powietrza w województwie zachodniopomorskim funkcjonuje w ramach Wojewódzkiego Programu Monitoringu Środowiska. Wojewódzkie programy opracowywane są w oparciu o Państwowy Program Monitoringu Środowiska, który na poszczególne lata opracowywany jest w Głównym Inspektoracie Ochrony Środowiska.
Zgodnie z art. 87 ustawy Prawo ochrony środowiska – oceny jakości powietrza dokonuje się w strefach. Strefę stanowi:
- aglomeracja o liczbie mieszkańców większej niż 250 tysięcy,
- obszar powiatu niewchodzący w skład aglomeracji.
System monitoringu powietrza oparty jest więc na klasyfikacji stref w województwie.
Celem funkcjonowania systemu monitoringu jakości powietrza jest zapewnienie informacji i danych dotyczących poziomów substancji w otaczającym powietrzu oraz wyników analiz i ocen w zakresie przestrzegania standardów jakości powietrza. Pozyskiwane dane stanowią podstawę do zarządzania jakością powietrza w województwie oraz do formułowania strategii ochrony powietrza na poziomie kraju i Unii Europejskiej. Dodatkowo, w ramach obowiązków sprawozdawczych, dane te są przekazywane do Komisji Europejskiej i do konwencji międzynarodowych.
Wyniki badań i rocznej oceny jakości powietrza będą wykorzystane przez wojewodę do opracowania programów ochrony powietrza w strefach wskazanych do ich wykonania oraz do monitorowania skuteczności wcześniej opracowanych programów. Wyniki oceny rocznej wykonanej przez WIOŚ posłużą GIOŚ do wykonania zbiorczej oceny jakości powietrza w Polsce, która będzie stanowić podstawę do kształtowania polityki w zakresie ochrony powietrza w kraju.
Zakres i sposób oceny jakości powietrza w poszczególnych strefach województwa został określony w wykonanej w 2002 r. "Wstępnej ocenie jakości powietrza dla województwa zachodniopomorskiego". Obszar województwa zachodniopomorskiego obejmuje 21 stref, w tym 3 powiaty grodzkie - miasta: Szczecin, Koszalin, Świnoujście. Przydzielenie strefom odpowiedniej klasy w ocenie wstępnej decyduje o koniecznym do zastosowania sposobie oceny jakości powietrza.
| Najwyższe stężenia zanieczyszczenia w aglomeracji/strefie |
Obszar | Zanieczyszczenie | Klasa aglomeracji /strefy |
Wymagania dotyczące metod ocen bieżących |
| Powyżej górnego progu oszacowania | Aglomeracje i inne strefy |
SO2, NO2, PM10, Pb, CO, benzen, O3 |
I |
Pomiary wysokiej jakości. Wyniki pomiarów mogą być uzupełniane informacjami z innych źródeł, takich jak: pomiary wskaźnikowe, modelowanie matematyczne, obiektywne metody szacowania |
| Pomiędzy górnym i dolnym progiem oszacowania |
Aglomeracje i inne strefy |
SO2, NO2, PM10, Pb, CO, benzen |
II |
Pomiary – program mniej intensywny. Wyniki pomiarów uzupełniane informacjami z innych źródeł, takich jak: pomiary wskaźnikowe, modelowanie matematyczne, obiektywne metody szacowania |
| Poniżej dolnego progu oszacowania | Aglomeracje | SO2, NO2, O3 |
III a |
Przynajmniej jedno stanowisko pomiarowe w aglomeracji w połączeniu z pomiarami wskaźnikowymi, modelowaniem matematycznym, obiektywnymi metodami szacowania |
| Aglomeracje | PM10, Pb, CO, benzen |
III b |
Wystarczające mogą być: modelowanie matematyczne, obiektywne metody szacowania, pomiary wskaźnikowe | |
| Inne strefy | SO2, NO2, PM10, Pb, CO, benzen | |||
| Inne strefy | O3 |
III c |
Pomiary – w ograniczonym zakresie, w połączeniu z innymi metodami oceny |
w odpowiednich przepisach
Najbardziej intensywny program pomiarowy, oparty na pomiarach automatycznych, prowadzony jest w aglomeracji Szczecin i w powiecie gryfińskim, gdzie zlokalizowane są największe w województwie punktowe źródła emisji zanieczyszczeń do powietrza. Dla podstawowych zanieczyszczeń (SO2, NO2, pył PM10), strefom tym przypisana została I klasa.
W aglomeracji Szczecin, o liczbie ludności powyżej 250 tys., obowiązkowe jest ponadto prowadzenie automatycznych pomiarów zanieczyszczeń komunikacyjnych powietrza, przynajmniej w 1 punkcie pomiarowym. W pozostałych strefach województwa, do oceny jakości powietrza wystarczający jest mniej intensywny program pomiarowy, oparty na pomiarach manualnych, pomiarach pasywnych, obliczeniach rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu (modelowanie) i obiektywnym szacowaniu. Tak więc, system oceny jakości powietrza w województwie zachodniopomorskim funkcjonuje w oparciu o:
- pomiary automatyczne i manualne wykonywane w stałych punktach pomiarowych, prowadzone przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Szczecinie, Państwową Inspekcję Sanitarną – WSSE w Szczecinie, Zespół Elektrowni "Dolna Odra";
- pomiary wskaźnikowe (metoda pasywna) – dla zanieczyszczeń: SO2, NO2 i benzenu – wykonywane przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Szczecinie;
- obliczenia modelowe rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu dla obszarów poszczególnych stref województwa, wykonywane przez WIOŚ w Szczecinie.
Schemat funkcjonowania systemu monitoringu i oceny jakości powietrza w województwie zachodniopomorskim.
